Atom bombasının hikayesi: Hiroşima ve Enola Gay

Hiroşima’da yüzbinlerce insanın ölümüne neden olan Little Boy bombası

Atom bombasının hikayesi

Hiroşima'ya atılan atom bombasının hikayesi hakkında konuşalım. Enola Gay'e verilen ölümcül görev, bir şehri haritadan sildi, daha ilk anda 78.000 Japon'u öldürdü ve nükleer silah çağını başlatmış oldu. Batı Pasifik'teki küçük Tinian Adası'nda, içi boş bir B-29 süperkale uçağı, kuzey alan pistinden ilerliyordu. Pilot uçağa annesinin adını vermişti: Enola Gay. Koskocaman dört motorlu uçak yavaş yavaş pistten havalanıp karanlık Pasifik semalarına yükseldi. Bu uzun erimli B-29, olağan bomba ve silah yükü yerine bomba bölmesinde "Little Boy" (Küçük Oğlan) adlı, 4090 kg ağırlığındaki tek bir bombayı taşıyordu.

Atom bombasının hikayesi

6 Ağustos 1945 sabah 02:45'ti ve Tibbets ile mürettabatı bu görev için bir yıldır hazırlanıyorlardı. Birine kayıt cihazları, diğerine de kameralar yüklenmiş iki B-29 uçağının eşliğinde Enola Gay, altı buçuk saat uzaktaki Japonya'ya doğru kuzey rotasını tutturdu. 1430 metre yüksekte, bomba uzmanı Yüzbaşı William S. Parsons, Little Boy'u kurmak için sürünerek bombanın bulunduğu bölüme girdi. Akıllıca bir davranıştı çünkü eğer uçak içinde kurulu bir atom bombasıyla düşecek olursa Tinian Adası'nın yarısı haritadan silinirdi.

Ivocima'yı geçtikten sonra pilot Albay Paul W. Tibbets Jr. 11 kişilik mürettabatına, "Tarihe geçecek bir anı yaşıyoruz, onun için sözlerinize dikkat edin. İlk atom bombasını taşıyoruz" dedi. Süperkale 2800 metreye tırmandı ve Japonya'ya yaklaşıncaya dek o yükseklikte uçtu. Saat 07:25'te Enola Gay, hedef kentlerde keşif yapmak için önden gitmiş olan B-29 meteoroloji uçağı Straight Flush'tan şifreli bir mesaj aldı: Hiroşima üzerinde gökyüzü açıktı.

Atom bombasının hikayesi / Little Boy bombası uçağa yükleniyor
Little Boy bombası uçağa yükleniyor

Meteoroloji uçağı aldatmacası

Tibbets 9630 metreye tırmandı ve rotasını Japon İç Denizi'nin kıyısında bulunan bu canlı kente doğrulttu. Gerçi saat 07:09'da bir hava saldırısı uyarısı veren sirenler çalmıştı ama pek az Hiroşimalı bunu önemsedi: Düzenli olarak sabahın erken saatlerinde, bu liman şehrinin üzerinden uçan Amerikan meteoroloji uçağına zamanla alışmışlardı. 22 dakika sonra da tehlikenin geçtiğini haber vererek içlerini rahatlatan düdük çalmıştı zaten. Yükseklerden uçan üç B-29 08:06'da şehrin üzerinde görülmüş olduğu halde, alarm bombanın atıldığı zamana kadar çalmadı.

Tanrım, ne yaptık biz?

Robert A. Lew,s, Enola Gay'in yardımcı pilotu

Enola Gay, dupduru bir gökyüzünde ve uçaksavar ateşine yakalanmadan Hiroşima'ya yaklaştı. Saat 08:15'te bomba uzmanı Binbaşı Thomas W. Ferebee, Ota Irmağı üzerindeki Aioi Köprüsü'nü görmüştü. Atom yükünü 17 saniye sonra bıraktı. Aynı zamanda B-29 gözlem uçağı da, patlamayı kaydedecek donanımı taşıyan üç paraşütü bıraktı. 4 ton ağırlığından kurtulmuş olan Enola Gay, birden kurşun gibi yükseldi ve Tibbets, ölümcül patlamadan kaçıp uzaklaşmak için bir pike dönüşü yaptı; eğitim sırasında talim olarak birçok kez yapmıştı aynı şeyi.

Hiroşima'da yıkılmayan birkaç binadan birisi.
Sergi sarayı, Hiroşima'daki patlamadan kısmen kurtuldu. Bugün felaket anısı olarak meydanda duruyor

Buharlaşan bedenler

Little Boy kentin üzerinde, köprünün yakınında 565 metre yüksekte patladı. Gökyüzünü dağlayan, gözleri kör edici mavimtırak beyaz bir ışıkla parladı. Patlamanın yakınındaki zeminin ısısı 9000 dereceyi aştığı için binlerce kişi o anda buharlaşıp gitti. Patlama öylesine şiddetliydi ki kimi kurbanlardan geriye kalan tek şey, patlamanın yakınındaki beton duvarlara adeta kazınarak resmedilmiş siluetleri oldu. 3 km uzaklığa kadar, birçok Japon feci biçimde yanmıştı, giysileri de derileri de patlamanın etkisiyle soyulup gitmişti.

Ardından, saatte 800 km hızla esen bir rüzgar şiddetindeki bir sarsıntı dalgası, çapı 3 km'yi aşan bir çember içinde ne var ne yok hepsini yerle bir etti. Ofis binaları, fabrikalar, evler yamyassı oldu. Tramvaylar havada savruldu, ana su boruları paramparça oldu ve bu atom burgacında binlerce erkek, kadın, çocuk öldü. Ölenlerin sayısı tahminlere göre değişiyor ama en azından 78.000 insanın, ateş topu ve onu izleyen patlama yüzünden ilk anda öldüğü sanılmaktadır.

Radyasyon yağmurları

Yangınlar kenti kastı kavurdu ve patlamanın noktasının çevresindeki 13 km2 alanda tek bir bina ayakta kalmadı. Patlama sırasında 15.250 metreye kadar yükselen, yıkıntılardan ve toz bulutlarından oluşan bir mantar oluşmuştu. 10.000 metre yüksekteki gözlem noktasından Albay Tibbets ürkütücü bulutun "hem yuvarlanıyor, hem kaynıyormuş gibi fokur fokur kaynamayı sürdürdüğünü" söylemişti. "Yüzeyi, zift fıçısı gibi kapkara bir şeyden ibaretti."

Hiroşima radyasyon
Radyasyon yağmurlarına maruz kalanlar kısa zaman için öldüler

Kocaman buluttan kentin üzerine bilye iriliğinde kara yağmur damlaları yağmaya başladı; bu damlalar, ilk anda hayatta kalmış olanların asıl felaketini oluşturacak radyasyonu taşıyordu. Japonların yayımladığı 1968 tarihli bir araştırmaya göre, Hiroşima'da yaşayan 250.000 kişi ya hemen ölmüş ya da 5 yıl içinde radyasyon hastalığından hayatını kaybetmişti.

Bombanın 20.000 TNT'ye denk olan patlama gücü, gökyüzüne arka arkaya iki sarsıntı dalgası yaydığından Enola Gay beşik gibi sallandı. Uçak mürettebatı önce bu sarsıntının uçaksavar ateşinden ileri geldiğini sandılarsa da, bombanın olası etkileri arasında böyle sarsıntılar da olabileceği kendisine söylenmiş olan Tibbets onları sakinleştirdi. Gözlerini korumak için özel büyük gözlükler takmış olan Enola Gay mürettebatı, Little Boy'un yol açtığı yıkımı, korku ve dehşet içinde seyrettiler. Tinian'ın dönüş yolu boyunca, Hiroşima'dan 580 km uzaklaşmış oldukları zaman bile, geriye baktıkça o uğursuz mantar bulutunu görebiliyorlardı.

Enola Gay: Hiroşima'ya atılan atom bombasının hikayesi yazımızın ilk bölümünü bitirdik. Daha fazla tarih içeriği için bu bağlantıyı kullanabilirsiniz: https://2ladd.com/k/tarih-kultur/