İkinci Viyana Kuşatması neden başarısız oldu?

İmparatorluğun en büyük ordusu Viyana surlarını aşamadı

İkinci Viyana Kuşatması üstüne detaylı bir yazı okuyacaksınız. Osmanlı'nın gerilemesine neden olan İkinci Viyana Kuşatması'nın sebeplerini ve neden başarısız olduğunu detaylıca anlatalım. Batı'da en geniş sınırlarına ulaşmış olan Osmanlı İmparatorluğu Avrupa'daki son hedefine yönelmişti; ancak Kara Mustafa Paşa'nın yenilgisi Gerileme Devri'nin başlangıcı olacaktı.

Polonya Kralı Jan III. Sobieski 1683 yılında, Habsburg hanedanının bir üyesi olan Kutsal Roma-Germen İmparatoru I. Leopold'la karşılıklı bir yardım antlaşması imzalamıştı. İki başkentten birinin, Viyana veya Krakov'un Osmanlıların saldırısına uğraması durumunda, diğer ülkenin hükümdarı sahip olduğu bütün güçle müttefikinin yardımına koşacaktı. Bu antlaşmanın gereği imzalanmasından çok da uzak olmayan bir gelecekte uygulamaya kondu. Antlaşma imzalandığı gün Osmanlı Sultanı IV. Mehmed komutasındaki Osmanlı ordusu Edirne'den ayrıldı.

İkinci Viyana Kuşatması

Sefere çıkan ordunun bu defa ki hedefi Viyana'ydı. Kanuni Sultan Süleyman'ın Avusturyalılara ve Kral Ferdinand'a Orta Avrupa'da Osmanlı üstünlüğünü kabul ettirmek üzere yola çıkışının ve Birinci Viyana Kuşatması'nın üzerinden tam 154 yıl geçmişti. Bir kez daha bir Osmanlı Padişahı bu defa, Macaristan'ın Habsburgların egemenliğindeki bölgesinde ayaklanan ve Sultan'dan yardım isteyen İmre Tököli'yi Macaristan tahtına oturtmak için Avusturya'ya savaş açmıştı.

İkinci Viyana Kuşatması
Osmanlı stratejik bir hata yaparak saldırıyı geciktirdi.

Avcı Mehmed 400 topla donatılmış 200000 kişiden oluşan ordusunu Belgrad'a kadar getirdikten sonra geri döndü ve harekatın komutasını Sadrazam Kara Mustafa Paşa'ya (Merzifonlu) bıraktı. Paşa zafer konusunda istekliydi ve Viyana'nın ele geçirilmesinin, domino taşı yaratarak imparatorluğun Avrupa'daki tüm düşmanlarının devrilmelerini sağlayacağına inanıyordu.

Temmuz 1683 tarihinde Viyana surlarının önüne varmış olan Osmanlı ordusu, Belgrad'tan itibaren Kırım Han'ı, Eflak ve Boğdan voyvodaları, Erdel Beyi, Budin Beylerbeyi ve İmre Tököli'nin askerlerinin de katıldığı, toplam sayısı 350000 kişiyi aşan bir kuvvetti. Kurdukları ordugahın yıkıntılarının Viyanalılarca temizlenmesi bir hafta alacak ve askerin çekilmiş olduğu arazide en az 25000 çadır ve 50000 civarı da at arabası bulunacaktı.

Leopold'un kayınbiraderi Lorraine Dükü Charles'ın komuta ettiği, şehri korumakla görevli Habsburg ordusu yaklaşık 40000 askerden oluşuyordu ve üstlerine yürümekte olan düşmanı yalnızca biraz geciktirmekten başka ümitleri yoktu. Osmanlı kuvvetleri başkente doğru yaklaştıklarında Leopold, ailesi ve bakanlarıyla birlikte nehrin yukarısındaki daha güvenli bir yer olan Passau'ya çekildi ve Viyana'nın savunmasını cesur komutanı Rudiger von Starhemberg ve sadece 15000 kişiden oluşan garnizonuna bıraktı.

Teslim olma koşulları

Kara Mustafa Paşa şehre hemen hücum etseydi, Viyana'yı fethedebilirdi. Emrindeki dünyanın en büyük askeri gücünün caydırıcılığına güvenen Paşa, bunun yerine geleneksel teslim olma koşullarını önermeyi yeğledi. "Kaleyi teslim edin ve Sultan'ın hükmü altında Hristiyan olarak yaşamaya devam edin" önerisinde bulundu. "İsteyenlerin eşyalarıyla barış içinde ayrılmasına izin verin. Fakat eğer direnirseniz, hepinizin kaderi ölüm, yağma ve esaret olacaktır." dedi.

İkinci Viyana Kuşatması
Yaklaşık 400 topçu gücü Viyana ordusuna ciddi kayıplar verdirdi.

Bu teklif geri çevrildiğinde Paşa alışılagelmiş bir kuşatma oluşturdu; mayınlar, bombardıman ve abluka şehirdekileri mutlaka dize getirecekti. Eylül başına doğru Osmanlı komutanları Viyana'nın fethinin zamanının geldiği konusunda Paşa'yı sıkıştırmaya başladılar. Şehrin dış surlarını ele geçirmiş, oralarda birçok gedik açmış, Viyana'nın dış mahallelerinde son saldırıya geçerken kullanacakları birçok askeri nokta oluşturmuşlardı. Bu esnada şehri savunan garnizon ağır kayıplar vermiş ve gücünün yarısını kaybetmişti.

Ancak kuşatmanın kesin bir sonuç alınamadan 2 ay sürmesi, Leopold'a yardım sağlamaya çalışan Papa'ya zaman kazandırdı. Kuşatma altındaki kent tüm umutlarını yitirmişken, 335 km'lik yolu 15 gün içinde kat ederek şehre ulaşan Jan Sobieski komutasındaki 25000 kişilik süvari birliği imdada yetişti.

Sobieski Habsburg ordusunun Saksonya, Bavyera ve diğer 30 Alman eyaletinden gelen birliklerle buluşmuş olduğunu gördü. Kendisi Leopold'un çağrısı üzerine gelmişti. Diğer liderler ise Papa XI. İnnocentius'un ricaları ve ödediği paralar sayesinde toplanmıştı. Sobieski artık 76000 kişi olan birleşik Hristiyan güçlerinin komutasını üstlendi. Onlar yardım için yürüyüşe geçtikleri sırada Osmanlılar genel bir saldırıyla tabyaları ele geçirdiler. Viyana önündeki çarpışma tüm hızıyla devam ederken, Sobieski'nin ordusu Tuna'yı geçti.

Kahlenberg çarpışması

İkinci Viyana Kuşatması
Kahlenberg'de yapılan savaş Osmanlı'nın büyük bir yara almasına neden oldu.

7 Eylül'de Haçlı Ordusu'na karşı saldırı düzenine geçen Kara Mustafa Paşa, Kahlenberg ya da Alameu Dağı diye bilinen çarpışmada ağır bir yenilgiye uğradı (12 Eylül). Paşa'ya kırgın olan Kırım Hanı Murat Giray ve Budin Beylerbeyi Koca İbrahim Paşa onu yalnız bırakmışlardı. Eflak, Boğdan ve Erdel askerleriyse, karşıdaki kuvvetin bir Haçlı Ordusu olması nedeniyle katılmadılar. Merzifonlu ordugahtaki bütün değerli eşyayı bırakarak çekilmek zorunda kaldı. Bunu bir askeri hile sanan Sobieski, 60000 şehit vermiş, bunun iki misli yaralısı olan Osmanlı birliklerini izlemeye cesaret edemedi.

Merzifonlu Kara Mustafa Paşa Budin üzerinden Belgrad'a geri dönüp ertesi yıl yapacağı Viyana seferinin hazırlıklarıyla uğraşırken, Sultan'ın emriyle boğularak öldürüldü. Ancak Avusturya ve Polonya'nın oluşturduğu ittifaka 1684'te Venedik ve 1686'da Rusya'nın da katılmasıyla Osmanlı Devleti çok geniş bir cephede savaşmak zorunda kaldı. Birbirini takip eden yenilgilerin ardından tahtan indirilen IV. Mehmed, ömrünün kalanını Edirne Sarayı'nda geçirdi.

İkinci Viyana Kuşatması'yla başlayan süreçte, Osmanlı Devleti'nin kuruluşundan itibaren 4 yüzyıl boyunca sürmüş olan yayılma son bulurken, bu tarihte başlayan Gerileme Devri'nde Osmanlı topraklarının Avrupa'daki sınırları adım adım daralacaktı.

İkinci Viyana Kuşatması neden başarısız oldu? yazımız burada son buldu. Daha fazla tarih içeriği için bu bağlantıyı takip edebilirsiniz: https://2ladd.com/k/tarih-kultur/

Ortalama puan: / 5. Oy sayısı:

Yazar Burcu Kara

2ladd sayfasında üretilen bilim, tarih ve yeryüzü içeriklerinden sorumluyum. Detaylı dosya konuları için beni takip edebilirsiniz.

Süper örnekleme nedir ve ne işe yarar?

Süper örnekleme ile oyunları yüksek çözünürlükte çalıştırmak

Windows 10'da güncellemeleri durdurmak artık mümkün

Windows 10'da güncellemeleri durdurmak artık mümkün