İtalya'nın birleşmesi, Kırmızı Gömlekliler ve Giuseppe Garibaldi

1000 Kırmızı Gömlekli gönüllü ordu Sicilya ve Napoli’yi aldı

İtalya'nın birleşmesi gerçekten ilham verici bir hikaye barındırıyor. Binden fazla silahlı adamı taşıyan iki buharlı gemi (1,2) 11 Mayıs 1860'ta İngiliz savaş gemilerinin iyi niyetli bakışları altında Sicilya'daki Marsala Limanı'na giriyordu. Bu adamlar, İtalya'nın çeşitli bölgelerinden gelen, modası geçmiş misket tüfekleri taşıyan ve kırmızı gömlekler giymiş gönüllülerdi; liderleriyse demokratik devrim ve İtalya'nın birliği uğruna verdiği savaşla ün kazanmış Giuseppe Garibaldi.

İtalya'nın birleşmesi

İtalya'nın birleşmesi
 Giuseppe Garibaldi

Sicilya'nın büyük kısmı gibi, Marsala da (Günümüzde Sicilya şehri) artık sadece ismen mevcut, halkın nefret ettiği Napoli Bourbon Krallığı'nın kontrolü dışındaydı. İsyancı köylüler yiyecek ve toprak peşinde kırsal kesime dağılmışlardı, fakat birleşmiş değillerdi ve siyasi bir yönelimleri yoktu. Ancak bu açığı Garibaldi kısa sürede kapatabilirdi. Onun birlikleri İtalya'daki yerleşik devletlere isyan eden tüm halk hareketleriyle uyum içimdeydi. Piemonte'de Kıral II. Vitorio Emanuele'nin yeni liberal monarşisi Kuzey İtalya'nın büyük bölümünü savaşlar ve diplomasiyle birleştirmeyi başarmıştı. Papa IX. Pius ise küçük bir Fransız birliğinin himayesinde Roma'yı ve Papalık Devletleri'nin yönetiyordu. İtalya'nın birleşmesi için hala son ve kararlı bir hamleye ihtiyaç vardı. Politikacıların aksine Garibaldi sade bir vatansever, eğitimsiz bir askerdi ve adamlarının yaşadığı tüm sıkıntı ve tehlikeleri paylaşıyordu. Davranışları ve kişiliği Sicilyalıları büyülemişti. Kendilerini, ezilenler adına başkaldıran, toprakların yeniden dağıtılacağını ve kilisenin mülklerinin kamulaştırılacağı vaat eden bu aziz benzeri kişiye yakın hissediyorlardı.

Garibaldi'nin ilk zaferi

Kendisini Kral II. Vittorio Emanuele adına diktatör ilan eden Garibaldi 15 Mayıs günü Palermo'nun kuzeyindeki Calatafimi'de, kendi ordusunun iki katı büyüklüğündeki bir Napoli ordusuyla karşı karşıya geldi. Teraslanmış bir yamaçta sağlam bir konumda yerleşmiş olan bu ordu, Garibaldi'nin kuvvetlerinin taşıdığı antika misket tüfeklerinin aksine, son moda tüfeklerle donanmıştı.

Saatler sonra savaş hala bir sonuca ulaşmamıştı. Garibaldi'nin teğmeni Bixio geri çekilmeyi önerdi; fakat Garibaldi bağırarak yanıtladı: "Ya İtalya'yı yaratırız, ya da ölürüz!" Sonunda en cesur 300 adamıyla birlikte zorlu bir süngü savaşına girerek Napoli birliklerini püskürttü.

….Ey ülkemizin gençliği, bizimle gel! Bayrağımızı dalgalandır ve birliğimizin önünde ilerle!

Garibaldi Marşı

Palermo düşüyor

İtalya'nın birleşmesi
Kırmızı Gömlekliler, gri üniformalı Bourbon'lara karşı

Bu zaferden sonra Garibaldi 20000 kişilik bir garnizonu ve topçuları olan, zaptedilmez diye bilinen Palermo'ya doğru ilerledi. Garibaldi'nin üstün stratejik dehası burada kendini gösterdi. Düşman güçlerinin bir kısmını Palermo'nun dışında tuzağa düşürdükten sonra ajanları şehre sızdı. Kararlaştırıldığı gibi sivil halkı ayaklanmaya teşvik ettiler ve Garibaldi'nin güçleri bu şekilde şehre girebildi. 8 saat süren savaş sonrasında kentin büyük bölümünü ele geçirmişlerdi. Şehirdeki garnizon kraliyet sarasına ve katedrale doğru geri çekildi ve Palermo'yu merhametsizce bombalamaya başladı.

Bunu şiddetli sokak savaşları izledi, Palermo'nun büyük kısmı yıkıldı. Garibaldi'nin cephanesi tam tükenmeye yüz tuttuğu ve şehirden çekilmeyi düşündüğü bir anda, Palermo Garnizonu'nun komutanı General Lanza'dan ateşkes çağrısı geldi. Garibaldi Lanza'nın elçileriyle İngiliz savaş gemisi Hannibal'in güvertesinde buluştu. Geminin subayları kendisine duydukları sempati ve hayranlığı saklayamıyordu. Uzun görüşmelerden sonra Napoli kuvvetleri 6 Haziran günü teslim oldu.

Özgürlük adına kazanılan bu zaferle ilgili haberler tüm Avrupa'da heyecanla karşılandı. Fakat yalnızca İngilizler yaşananların lehine konuşuyor ve dış güçlerin İtalya'ya müdahale etmesini istiyordu. Garibaldi'nin kazandığı zaferler ve halk arasında gideren artan saygınlığından kaygı duyan Vitorio Emanuele ondan İtalya anakarasına çıkmamasını istedi. Garibaldi ya mesajı almadı ya da göz ardı etmeyi tercih etti. Galibaldi'nin ordusu 19 Ağustos'ta Calabria'ya geçti ve öncü kuvvetleri İtalya'yı özgürlüğüne kavuşturan insanlar olarak selamlandılar. Garibaldi artık Roma'yı özgürlüğüne kavuşturmak konusundaki tutkusunu gizleme gereği duymuyordu.

İtalya'da milli duygular özgürlük isteğinden güçlüdür

Camillo di Cavour, Piemonte Başbakanı

Demokratik Cumhuriyet fikri

İtalya'nın birleşmesi
Muhafazakar Comillo di Cavour, cumhuriyet fikrinden korkuyordu.

Piemonte'nin başkenti olan Torino'da Garibaldi'nin kuzeye doğru ilerlediği yönündeki haberler başbakan Kont Comillo di Cavour tarafından endişeyle karşılandı. Garibaldi'nin seferi onu korkutuyordu, çünkü kendisinin ve birleşme hareketinin merkezinde yer alan Piemonte'nin konumunu güvenceye alma konusunda endişeleri vardı. Cavour giderek olayların kendi kontrolünün dışına kaydığını hissediyordu. Üstelik Garibaldi'nin açıkladığı, demokratik bir cumhuriyet fikrini de içeren radikal reform programından hiç hoşlanmıyordu. Bu arada söz konusu fikirler, köylülerin toprak sahiplerini öldürmelerine kadar varan bir isyan dalgasına yol açtı. Garibaldi köylülerin bu eylemlerine destek vermeyi reddetti, aksine ordusunun iaşe ve ibadetinin sağlayan toprak sahiplerinin yanında aldı.

İtalya'nın birleşmesi tamamlandı

Kont Cavour'un yapabileceği tek bir şey kalmıştı. Piemonte'nin İtalyan Risorgimento hareketi içindeki liderlik konumunu devam ettirmek istiyorsa hemen harekete geçmeliydi. Cavour Piemonte kuvvetlerini güneye Papalık Devletleri'ne gönderdi, böylece Garibaldi'nin Roma'ya ilerleyişinin önünü kesebileceklerdi. Piemonte ordusu Papalık birliklerini kolayca aşıp, Roma'ya girmeden Napoli'ye doğru ilerlediği sırada, Garibaldi'nin ordusu da kente güney yönünden yaklaşıyordu. Cavour bu arada Fransa İmparatoru III. Napoleon'u askeri bir müdahalede bulunmaması konusunda ikna etmişti.

İtalya'nın birleşmesi
Garibaldi'nin yaşadığı ev.

Napoli'ye önce ulaşan Garibaldi 7 Eylül'de şehre gürültülü bir karşılamayla girdi. Napoli'nin Bourbon kralı II. Francesco kaçmıştı. Bu arada Piemonte ordusu yaklaşıyordu ve 26 Ekim'de Napoli'nin kuzeyindeki Tiano'da, Garibaldi ile Kral II. Vittorio Emanuele karşılaştı. Garibaldi'nin Roma'ya yürümemesi ve kurtuluşun kendi düşündüğü şekilde olmayacağını kabul etmesi gerekiyordu. Piemonte adına savaşırken ülkeyi bir iç savaşa sokmaması gerektiğini kabul etti. Tüm görevlerinden vazgeçerek ıssız Caprera adasındaki çiftliğine çekildi.

1861 yılının şubat ayında tüm İtalya'nın ilk parlamentosu Torino'da kuruldu ve bir ay sonra Piemonte Kralı II. Vittorio Emanuele'yi "Birleşik İtalya"nın kralı ilan etti.

İtalya'nın birleşmesi, Kırmızı Gömlekliler ve Giuseppe Garibaldi yazımız burada bitti. Daha fazla tarih ve kültür içeriği için bu bağlantıyı kullanabilirsiniz: https://2ladd.com/k/tarih-kultur/