Blok zinciri aslında abartılmış bir teknoloji mi?

İnternetin ilk yıllarındaki gibi anarşik düşüncelerle bağdaştırılan blok zinciri, onunla bugünkü kaderi mi paylaşacak?

Bitcoin'i oluşturan veri tabanı sistemi blok zinciri internetin ilk yıllarının ütopik fantazilerini yeniden canlandırıyor. 1996'da John Perry Barlow isimli deneme yazarı ve aktivist, internette devlet denetimi fikrine karşı çıktığını belirterek, tüm yetkililerden ve aracılardan bağımsız, ademi merkeziyetçi bir çevrimiçi dünyanın varlığına işaret etti. John Perry'nin "A Declaration of the Independence of Cyberspace" yazısı bugün hala okunabilmektedir. Açıklama güçlü olsa da, günümüzde çevrimiçi dünya devlet yetkilileri ve aracılarla dolu. Arama motorları, sosyal medya platformları, bulut bilişim hizmetleri, internet servis sağlayıcıları, hepsi Cyberspace (Sanal alem) üzerinde önemli bir kontrole sahip yasa ve yönetmeliklerle şekillendirilmiş durumda. Peki tüm bunlar blok zincirinin abartılmış bir teknoloji olduğunu mu gösteriyor?

Blok zincirinin geleceği Bitcoin'e bağlı değil

Blok zinciri
Özgür sanal dünya ütopyası blockchain ortaya çıkana kadar mümkün görünmüyordu

İlk blok zinciri, 2009 yılında Bitcoin ile ortaya çıktı. Bitcoin'in altyapısını oluşturan blok zinciri, her işlemin depolandığı yerdir. Bu "dağıtık" veritabanı, binlerce kullanıcının yer aldığı merkezi olmayan bir ağ tarafından desteklendiğinden kurnazca bir tasarım örneğidir. Hem bilgilerin bütünlüğünü ve doğruluğunu garanti ederken, bir banka veya eşdeğer bir merkezi kurum gibi Bitcoin'deki işlemlerin kaydını tutabilir. Artık Bitcoin'in başarılı olup olmayacağı önemli değildir. Önemli olan blok zinciri teknolojisinin bazı şeyleri kanıtlamış olmasıdır; tıpkı merkezi otoritelere olan ihtiyacın ortadan kalkabileceğini göstermiş olması gibi.

'Blockchain' ya da blok zinciri, sadece para birimlerini kapsamaz. Hisse senedi sertifikaları, arsalar, telif hakkıyla korunan eserlerin unvanı, gıda tedarik zincirleri ve bir seçim sisteminde oy kullanma gibi sosyal, politik, ekonomik ve yasal hemen her şeyi içine alabilir. Blok zinciri insanları hükümetlerden, şirketlerden ve merkezi kontrol kaynaklarından kurtarmak için bir fırsat sunuyor. Bazılarına göre blok zincirinin büyümesi internetin büyümesine benzer bir yol izleyecek: Anarşik bir potansiyelden, daha regüle ve kontrollü bir gerçekliğe.

Blok zinciri nasıl çalışır?

bitcoin blok zinciri
Tıpkı internet gibi blockchain de bir yerden sonra dışarıdan müdahaleye açılabilir

İnsanlar, blok zinciri teknolojisinin devletlerden gelebilecek harici kontrollere ve müdahalelere karşı geçirimsiz olduğuna inanıyor ve böyle de kalması gerektiğini savunuyor. Bunun önemini anlamak için teknolojinin ne olduğunu ve nasıl çalıştığını bilmek önemlidir. Peki blok zinciri nedir ve nasıl çalışır? Sağlanan bir hizmet karşılığında yapılan ödeme olarak kabul edilen bir miktar Bitcoin göndermek istediğinizi düşünün. Ödemenin bir bankadan geçmesi yerine, bir çek veya kredi kartıyla ödeme yapmak gibi, işlem tüm Bitcoin ağı tarafından paylaşılır ve yetkilendirilir. Ödemenizi yapmak için yeterli Bitcoin'inizin olup olmadığını belirlemek için, ağdaki bilgisayarlar önceki tüm Bitcoin işlemlerinin geçmişini tarar. İşleminiz geçerliyse, son bekleyen işlemlerin yer aldığı bir listeye veya "blok"a eklenir. Her 10 dakikada bir, en son blok ağ tarafından doğrulanır ve önceki tüm blokların "zincirine" eklenir. Herkesin Bitcoin hesap bakiyesi buna göre güncellenir. Ağa katılan her yeni düğüm / kullanıcı, bu işlem geçmişinin bir kopyasını kendinde saklar. Böylece daima büyüyen ve genişleyen bir güvenlik ağı sistemi oluşturulur.

Blok zinciri sadece aracı problemine çözümden mi ibaret?

İnternetin ilk çıktığı zamanlardaki gibi blok zincirinin de 'aracı problemi'ne son cevap olduğu düşünülüyor — güvenilmez, verimsiz veya istenmeyen arabulucular ya da komisyonculara. Ancak burada önemli bir yanlış anlaşılma var. Aracılar, güvenilir olduklarında pek çok yararlı görevi yerine getiriyor: Alıcıları satıcılarla eşleştirmek, ölçek ekonomileri oluşturmak ve pazarlık gücünü dengelemek gibi. Şu anda dünyada aracı kurumları ortadan kaldırmak gibi geniş çaplı bir düşünce yok.

Birçokları, blok zincirinin getirdiği en önemli yeniliğin yönetimsel ve hatta teknolojik değil duygusal olduğuna inanıyor

Bu düşüncenin arkasında olanlar aynı zamanda blockchain'in geleneksel yasal rejimlerin yerini almaktansa, onlara tamamlayıcı ya da destekleyici olacağını ön görüyor; özellikle 'değişmezliğin' ve otomasyonun önemli olduğu noktalarda. Örneğin, bankalar için raporlama kurallarının uygulanmasını kolaylaştırmak için kullanılabilir. Böylece devlet kurumlarının ilgili tüm banka işlemlerini aktif olarak izlemelerine gerek kalmaz.

Blok zinciri ve 'yönetim paradoksu'

Blockchain gibi merkezi olmayan bir sistemi bugünün standartlarında arzu edilen hale getirmek için gerekli mekanizmalar, yani gözetim ve düzenleme aparatları sistemi daha fazla merkezi olmayan bir hale getiriyor. Birçokları, blok zincirinin getirdiği en önemli yeniliğin yönetimsel ve hatta teknolojik değil duygusal olduğuna inanıyor: Hiçbir kişinin onayına ihtiyaç duymadan, depolanmış bir bilgiye itimat edilen "yeni bir güven biçimi"nin doğuşu. Bir sisteme alt parçalarına güvenmeye gerek kalmadan güvenebilmek. Asıl soru, bu güven sisteminin uygulanabilir olup olmadığı ve eğer uygulanabilirse en iyi hangi yollarla işimize yarayacak olmasıdır. Buna vereceğimiz cevap büyük oranda blockchain'in geleceğini belirleyecek.

Blockchain abartılmış bir teknoloji mi? yazımız burada son buldu. Daha fazla içerik için bu bağlantıyı takip edebilirsiniz: https://2ladd.com/k/teknoloji/