Aziz Bartolomeus Yortusu Kıyımı / Parisli Protestanların öldürülmesi

Aziz Bartolomeus Yortusu sabahı erken saatlerde Paris’te yankılanan çan sesi

Aziz Bartolomeus Yortusu Kıyımı ile ilgili o sabahı anlatan bir yazı okuyacaksınız. Aziz Bartolomeus Yortusu'na rastlayan 24 Ağustos 1572 pazar gününün ilk saatlerinde Paris'teki Saint-Germain-I'Auxerrois'nın çanları çalmaya başladı. Bu, şehrin Katolik nüfusunun silahlara sarılması ve masum Huguenot veya Protestanlara saldırması için bir işaretti.

Aziz Bartolomeus Yortusu Kıyımı

Aziz Bartolomeus Yortusu Kıyımı / Katolik birlikleri Paris'te Huguenot'ları katlediyor ve onları çırılçıplak Sen Irmağı'na atıyor
Katolik birlikleri Paris'te Huguenot'ları katlediyor ve onları çırılçıplak Sen Irmağı'na atıyor. Pencereden aşağı atılan ise Coligny

Katliam, Katolik Anjou Dükü tarafından yönetilen askeri birliklerin, zayıf iradeli bir Katolik olan Fransa Kralı IX. Charles üzerinde giderek artan tehlikeli bir etkisi olduğu düşünülen Huguenot lideri General Gaspard de Coligny'nin evine ulaşmasıyla başladı.

Askerler evdeki nöbetçileri hızla etkisiz hale getirerek Coligny'yi yakaladılar. Merhamet dilenmesine rağmen askerlerden biri onu mızrağıyla yaraladı. Daha sonra yarı ölü haldeki Coligny pencereden aşağı atıldı ve aşağıda bekleyen Katolik önderlerden Guise Dükü onu ağzından mızraklayarak öldürdü.

Ertesi gün Coligny'nin başsız bedeni 200-300 küçük çocuk tarafından Paris sokaklarında sürüklendi ve sonra da darağacına asıldı. O sırada Huguenot katliamı tüm hızıyla başlamıştı. Yollara barikatlar kuruldu ve şapka üstündeki beyaz bir haç gibi Katoliklerin işaretlerini taşımayan tüm geçenler derhal öldürüldü. Sonraki iki gün boyunca şehirde 3000'den fazla Protestan zalimce katledildi.

Bu arada katliamı gönülsüzce onaylamış olan IX. Charles kıyımın durdurulması emrini verdi. Fakat çok geçti. Ölüm haberleriyle birlikte bir şiddet çılgınlığı yayılmıştı. Fransız eyaletlerinde Rouen, Lyons, Orleans, Bordeaux, Bourges ve Toulouse gibi Protestanların kalabalık olduğu şehirlerde vahşi kıyımlar yaşanıyordu. Katolikleri savunanlarca tahmin edilen ölü sayısı 2000'ler civarındayken, zulme uğramış olan Huguenot'lar 70000 civarında ölü olduğunu iddia ediyordu. Bugün yaygın olarak kabul edilen rakam 10000'dir.

Aziz Bartolomeus Yortusu Kıyımı Fransa'da esas olarak, Katolik Guise'ler ile onların Huguenot rakipleri Bourbonlar ve Chatillonlar arasında on yıllar sürmekte olan hanedanlar arası rekabetin doruk noktasını oluşturuyordu. Entrikalar ağının merkezinde İtalya'nın en güçlü ailesinin çocuğu olan ve edinmiş olduğu ülkesini ve ailesinin kraliyet gücünü korumaya kararlı olan Ana Kraliçe Catherine de Medicis bulunuyordu.

Barış çabalarının engellenmesi

Katliamın baş sorumlularından Catherine de Medici
Katliamın baş sorumlularından Catherine de Medici

On yıl süren iş savaş sonrasında 1570 yılında barış ilan edilmişti. Catherine, kızı Margaret de Valois'yı en güçlü Huguenot'lardan biri olan Navarre Kralı Henry de Bourbon'la evlendirerek birleşmeyi kesinleştirme zamanının geldiğine karar verdi. Bu arada Fransa Kralı, bir Chatillon ve önde gelen bir Huguenot olan Coligny'nin fikirlerinden etkinlendi. Uzun bir askeri deneyime sahip bir Fransız amirali olan Coligny barışı sürekli olacağına inanmıyordu. Çare olarak son beş yıldır İspanyol egemenliğine karşı isyan halinde olan Hollanda'daki Protestanlara yardım gönderilmesini öneriyordu. Coligny krala "İç savaşları önlemenin en iyi çaresi, ulusun savaşçı kısmını yabancı topraklarda görevlendirmektir" demişti. Katolikler ve Huguenot'lardan oluşan ve kralın kumanda ettiği bir güç yardımıyle barışın pekiştirilebileceğini savunuyordu. Bu konuşmadan etkilenen Charles razı oldu.

Fakat Catherine Katoliklerin Huguenot'larla birlikte hizmet etmeyi kesinlikle kabul etmeyeceklerine inanıyordu. Daha da kötüsü, İspanya'yla ilişkiler kopabilirdi. İspanya Kralı II. Felipe Fransa'yı istila edebilirdi. Felipe, ailesi uzun süre Valois'larla rekabet etmiş Habsburg hanedanının bir mensubuydu. Avrupa'nın en zengin kralıydı ve Katoliklerin koruyucusu olduğunu ifade etmişti.

18 Ağustos 1572 tarihinde Navarre Kralı Henri usulüne uygun olarak Margaret de Valois'yla evlendi. Düğüne davet edilenler arasında 53 yaşındaki Coligny de vardı. Büyük bir Huguenot topluluğu da katıldı düğüne ve daha fazlası da caddeleri doldurdu. Katolik Parislilerle aralarındaki gerilim artmaktaydı.

Dört gün sonra, 22 Ağustos günü Coligny'ye bir suikast girişiminde bulunuldu. Guise'lere ait olan bir evden ateş edilmişti. General yaralandı ve olası fail kaçtı. Fakay Coligny'nin etrafında toplanan ve Guise'lerin evinin önünde hakaretler yağdıran Huguenot'ların, kimin suçlanması gerektiği konusunda hiç şüphesi yoktu.

Vahşi çözümler, kanlı düşler

Belki de Catherine'in de bu saldırıyla ilişkisi vardı. Hiçbir kanıt bulunmadığı halde Catherine söylentileri yalanlamak amacıyla kralla yaralı generale geçmiş olsun dedi. Hatta bir soruşturma komisyonu bile kurdular. Bir sonraki akşam kraliyet konseyi dini gruplar arasındaki artan gerilimi tartışmak üzere toplandı. Ortaya vahşi bir çözüm önerisi atıldı: Coligny dahil olmak üzere Huguenot liderlerinin öldürülmesi. Catherine bu fikri kararlılıkla destekledi. Charles ise Coligny'ye karşı duyduğu saygıya rağmen, gönülsüzce rıza gösterdi. Bu karar 24 Ağustos Pazar günü gerçekleşen katliamla sonuçlandı ve Coligny öldürüldü.

Charles daha sonraları, Huguenot'ların, eşi Avustralyalı Elisabeth de dahil olmak üzere tüm kraliyet ailesini yok etmeye yönelik bir komplo hazırlığı içinde olduklarının saptanmış olduğunu ifade ederek katliamları haklı göstermeye çalıştı. Çocukluğundan beri ruhsal açıdan dengesiz olan Charles depresyondaydı ve derin bir suçluluk duygusu içindeydi. Kanlı katliam ve kargaşa kuruntuları nedeniyle bir enkaz haline gelmişti. İki yıldan az bir süre sonra veremden öldü.

Bu arada Huguenot'lar da Katoliklere karşı mücadeleye giriştiler. Catherine tüm gücünü ülkeyi kontrol altında tutma çabasına yoğunlaştırdı. Dini çatışmalar daha 20 yıl süreyle Fransa'yı zorlayacaktı.

Aziz Bartolomeus Yortusu Kıyımı / Parisli protestanların katledilmesi yazımız burada son buldu. Benzer yazılar için bu bağlantıyı kullanabilirsiniz: https://2ladd.com/k/tarih-kultur/

Ortalama puan: / 5. Oy sayısı: