Rusya'nın ilk çarı Korkunç İvan kimdir? Rusya'nın en kanlı dönemi

Acımasız bir çarın şiddetle var ettiği bir saltanat

Rusya'nın ilk çarı Korkunç İvan dönemini anlatacağız. Ülkeyi acımasız bir gizli polis örgütü yardımıyla yöneten ve kendi oğlunu öldüren Korkunç İvan, Rusya'yı büyük bir güç haline getirdi. Bu yazıda Rusya'nın ilk çarı Korkunç İvan'ı ve acımasız yönetimini okuyacaksınız.

Rusya'nın ilk çarı Korkunç İvan

Rusya'nın ilk çarı Korkunç İvan / Korkunç Ivan ve Oğlu İvan, 16 Kasım 1581'de İlya Repin'in en meşhur tablolarından biridir.
Korkunç İvan adını, kontrol edilemeyen bir öfke anında büyük oğlunu öldürdüğü zaman aldı

Tüm Rusya'nın Çarı IV. İvan, Moskova'nın 113 km kuzeyindeki ormanın derinliklerinde bulunan Aleksandrovsk köyünde sabırsızlıkla, ordusunun Rusya'nın kuzey cephesinde yürüttüğü bir seferle ilgili haberleri beklemekteydi. Çarın 27 yaşındaki oğlu ve varisi Çareviç İvan yanında duruyor ve bir takım küçümseyici yorumlarda bulunuyordu. Bir öfke nöbetine tutulan Çar İvan'ın ucu demirli asasıyla ona saldırarak şakağına indirdiği darbe o denli şiddetliydi ki, oğlu dört gün sonra öldü.

1581 yılının kasvetli bir kasım gününde yaşanan bu olay, yaşam boyu sürmüş bir gaddarlık ve kan dökücülüğün acıyla dolu doruk noktasıydı. İvan'ın adı, Rusya'nın erken dönem tarihinin üzerine dehşet yüklü karanlık bir gölge gibi düşmüştü. Bugün onu "Korkunç" olarak tanıyoruz ama Rusça'daki grozni sıfatı aynı zamanda "saygı uyandıran" anlamına da gelir. Çar İvan büyük ülkesinde yaşayan insanlarda mutlaka korkunun yanında hayranlık da uyandırdı. Kırk yıl süren saltanatı sırasında Rusya'yı geri kalmış ve yarı barbar bir ülkeden Avrupa ile Asya arasında denge sağlayan, önemli bir güç haline getirdi.

İvan'ın doğasının çarpık yanının kökleri çocukluğunun ilk dönemlerine uzanır. Babası 1553 yılında, İvan henüz 3 yaşında bir çocukken ölmüştü ve kendisi Büyük Moskova Prensi, annesi Yelena ise kral naibi olmuştu. Yelena 1538 yılında, düşmanlık besleyen prensler tarafından zehirlenerek öldürüldü ve sekiz yaşındaki oğlu İvan, güç peşindeki küçük prensler ve boyarlardan oluşan saray maiyeti ve onu hor gören toprak sahipleriyle çevrelenmiş şekilde yalnız büyüdü.

Genç İvan yetişirken çevresindekiler tarafından çok kötü yönlendirildi. Yaptığı bütün aşırılıklara göz yumuldu. Hatta köpekleri Kremlin'in duvarlarından aşağı atması için cesaretlendirildi ve yakın arkadaşlarıyla çamurlu Moskova sokaklarında önüne çıkan herkese çarpıp yere düşürerek bir sokak çocuğu gibi koşuşturması bile engellenmedi.

Şanslı evlilik ve erken ölüm

Korkunç İvan,  Anastasya Romanovna ile evli olduğu 13 yıl boyunca daha makul bir hükümdardı.
Korkunç İvan, Anastasya Romanovna ile evli olduğu 13 yıl boyunca daha makul bir hükümdardı

Gençlik yıllarında İvan'ın arzu ettiği tüm kızlara saldırmasına ve tecavüz etmesine izin verildi. 16 yaşına geldiğinde İvan "Tüm Rusya'nın Çarı" olarak taç giydi. Bir süre sonra ülkenin en güzel 1500 kızı arasından seçtiği ve bir boyarın kızı olan Anastasya'yla evlendi. Nazik ve huzurlu bu genç kadın İvan'a hep mahrum olduğu aile sıcaklığını verdi. İvan ilk defa olarak bir insansan şefkat görüyor ve ona güveniyordu. Ne yazık ki Anastasya 1560 yılında 13 yıllık evlilikten sonra öldü; bu süre içinde İvan'a altı çocuk doğurdu, fakat yalnızca iki oğlu bebeklik çağından sonra yaşayabildi. Bu zaman zarfında hükümdar Rusya'nın güney ve doğu cephelerinde Tatarlara boyun eğdirdi, böylece sınırda yaşayan halkı sürekli tehditten kurtardı ve Sibirya'nın daha doğru yerleşimine açılmasının önündeki engelleri kaldırdı. İvan ayrıca güvendiği bakanlardan oluşan küçük bir konsey kurmuş ve böylece boyar meclisini devre dışı bırakmıştı. Öte yandan Batı Avrupa'daki bilginleri Rusya'yı ziyaret etmeleri yönünde teşvik etti, İngiltere'yle ticari bağlantılar kurdu ve matbaacılığı başlatmayı denedi.

Anastasya'nın yokluğunda İvan giderek daha dengesizleşti. 1564 kışında tüm prensleri ve boyarların kendisine karşı komplo kurdukları konusunda hastalık derecesinde şüpheleri olan hükümdar, düzinelerce kızağa Kremlin'in altın hazinelerini ve kutsal ikonlarını yükleyerek ailesiyle birlikte dondurucu soğukta kürklere sarınmış bir şekilde Aleksandrovsk'a doğru yola çıktı. Moskova'ya gönderdiği mektuplarda boyarları ihanet planları yapmakla suçladı ve tahttan çekilmekle tehdit etti.

Piskoposlardan, boyarlardan ve saray maiyetinde yer alan bazı kişilerden oluşan bir temsilciler heyeti karda yol alarak ona ulaştı ve geri dönmesi için yalvardı. Fakat İvan artık iki ay önce Moskova'yı terk etmiş olan güçlü ve buyurgan hükümdar değildi. Büyük bir sinir krizi sonrasında kendini küçük düşürmüş, alçalmış bir kişiydi ve 34 yaşında olduğu halde ihtiyar gibi görünmekteydi.

At sırtında gizli polis

1570 yılındaki Korkunç İvan'ın Novgorod Katliam gününü anlatan bir çizim
1570 yılındaki Korkunç İvan'ın Novgorod Katliam gününü anlatan bir çizim

İvan kısa zamanda 6000 özel muhafız veya Opriçnik yarattı. Siyah üniforma giyen ve siyah atlara binen bu kişilerin kendileri kanundu. Eyerlerinin üzerinde yer alan ve bir köpek başı ile bir süpürgeden oluşan arma hainleri nasıl kovaladıklarını simgeliyordu. İvan onlara mülklerine el konulmuş olan boyarlardan alınan bölgeleri ve Moskova'daki bütün cadde ve semtleri vererek kendisine sadık kalmalarını sağlıyordu. 300 kişiden oluşan bir Opriçnik grubu manastır hayatına özgü bir "kardeşlik" oluşturup dizi hizmetlere başlamıştı ve sonrasında mahkumlara İvan seyrederken işkence yapılan oturumlar düzenlemekteydi.

Hristiyanlıkta kendisinden daha fazla korkulan hiçbir prens olmadığını düşünüyorum.

Anthony Jenkinson, İngiliz Tüccar

1570 yılının ilk aylarında, Novgorod kentinin kendisine karşı komplo hazırlığı içinde olduğunu düşünen İvan ibret alınacak bir ceza hazırlamaya karar verdi. Başrahip ve keşişlerin öldüresiye dövüleceği bir katliam emrini verdi. Önde gelen yurttaşlar acımasızca dövüldü, kaburgaları sökülerek işkence edildi, kazanlarda kızgın sularda haşlandı. Canlı canlı derileri yüzüldü, yakıldı ve kazığa oturtuldu. Şehir halkı katledildi. 60000 erkek, kadın ve çocuk öldü.

Bu büyüklükte bir kıyımla karşılaştırıldığında İvan'in kendi oğlunu öldürmesi küçük bir suçmuş gibi görünüyor. Fakat bunun çar üzerinde muazzam bir etkisi olmuştur. İvan 1584'te, tüm vücudunun korkunç bir şekilde şişmesine yol açan bir hastalık nedeniyle öldü. Yerine geçen zeka özürlü küçük oğlu Fyodor'un 1598 yılındaki erken ölümüyle İvan'in nesli sona erdi ve bir karmaşa dönemi başladı.

Rusya'nın ilk çarı Korkunç İvan ve gizli polis örgütü yazımız burada son buldu. Benzer içerikler için bu bağlantıyı kullanabilirsiniz: https://2ladd.com/k/tarih-kultur/

Ortalama puan: / 5. Oy sayısı: