Kategoriler
Bilim & İnsan

B12 vitamini eksikliği: Pernisiyöz Anemi nedir ve neden bu kadar tehlikeli?

Abone Ol 

B12 vitamini eksikliği hakkında detaylı bir yazı. ABD ve Birleşik Krallık'taki insanların %6'sı B12 vitamini eksikliği yaşamaktadır. Bu durum Dünya Sağlık Örgütü tarafından milyonlarca hayatı etkileyebilecek küresel bir sağlık sorunu olarak kabul edilmektedir. B12 eksikliği tipik olarak aşırı yorgunluk, enerji eksikliği, kas zayıflığı ve hatta hafıza problemleri gibi semptomlarla karakterize edilir. Sadece bu değil, geri dönüşü olmayan sinir hasarı, anksiyete veya depresyon ya da koordinasyon, denge ve konuşmayı etkileyen rahatsızlıklar gibi ciddi sağlık sorunlarına da neden olabilir.

B12 eksikliği ve Pernisiyöz Anemi

Bazı B12 eksikliklerine yanlış beslenme neden olurken, dünyadaki B12 seviyelerinin düşmesinin en yaygın nedeni Pernisiyöz Anemi adı verilen otoimmün bir hastalıktır. Bu sorun, uzun süre tedavi edilmediği zaman insan sağlığı üzerinde ciddi sonuçlar doğurabilecek B12 eksikliğinin kronik bir halidir. Bununla birlikte, hastalığın belirtileri tipik olarak diğer yaygın koşullara benzer olduğu için, genellikle depresyon veya anksiyete gibi yanlış teşhisler yapılablir. Araştırmalarda belirtildiği gibi, bu durum yalnızca fiziksel problemlere neden olmakla kalmaz, bu kronik durumla yaşamanın stigması da ciddi psikolojik zararlara neden olabilir.

B12 vitaminikobalamin olarak da bilinir – et, balık ve süt ürünleri gibi hayvansal ürünlerde bulunan suda çözünen bir vitamindir. Diğer kaynaklar, zenginleştirilmiş tahıl, ekmek ve bitki sütlerini (badem,soya, hindistan vb.) içerir. Düzenli olarak hayvansal gıdalar tüketmeyen insanlar, B12 eksikliği yaşama riski altındadır. Bu riski azaltmak için veganlara takviye gıdalar yoluyla veya düzenli bir B12 hapı alarak günlük en az üç mikrogram B12 tüketmeleri önerilir.

İLGİLİ:  C vitamini, iskorbüt ve diğerlerinin kısa tarihi

Bununla birlikte, çoğu düşük B12 seviyesi Pernisiyöz Anemi hastalığından kaynaklanmaktadır. Bu durum insanların B12 vitaminini sentezlemesini zorlaştırıyor, çünkü bağışıklık sistemi midenin içindeki parietal hücrelerin işleyişini etkiliyor. Bu hücreler vitamin emilimi için gerekli olan "İntrinsik faktör" olarak adlandırılan bir protein üretir. Pernisiyöz Anemi olan insanlar, üretilen herhangi bir İntrinsik faktör'ü imha eden İntrinsik faktör'e karşı bir antikor üretecektir. Ve böylece, gıdaya bağlanacak herhangi bir İntrinsik faktör olmadan, B12'yi üretemez duruma geleceklerdir. B12 olmadan, vücut yeterince sağlıklı kırmızı kan hücreleri üretemez. Bu durum ayrıca zayıflamış bir mide astarından da kaynaklanabilir. Bunun hastalığa atrofik gastrit yani midenin sonunda astarı zayıflatan kronik iltihaplanma neden olabilir.

Bir ömür boyu durum

Tipik semptomlar arasında aşırı yorgunluk, enerji eksikliği, kas zayıflığı ve hatta hafıza ile ilgili problemler sayılabilir

İngiltere'deki her 100.000 kişiden yaklaşık beş kişide Pernisiyöz Anemi var. Her yaştan insanı etkiler ve belirtiler herhangi bir dönemde başlayabilir. Bununla birlikte, yaşlı yetişkinlerin B12 eksikliği riskini artıran atrofik gastrit geliştirme olasılığı daha yüksek olduğundan, bu hastalık 60 yaşın üzerindeki kişilerde daha yaygındır. Dünya çapında bu hastalığa sahip kişilerin sayısı tahmin edilenden daha yüksek olabilir. Bununla birlikte, B12 eksikliğinin düzeyini güvenilir bir şekilde tahmin etmek zordur, çünkü B12 seviyelerinin eksiklik olarak tanımlanması için nasıl sınıflandırılması gerektiğine dair kararlaştırılmış bir tanım yoktur.

İLGİLİ:  Vitaminlerin son kullanma tarihleri geçtiğinde ne yapmalıyız?

Mevcut tanı yöntemleri ile ilgili problemlerin ele alınması için yeni kurallar hazırlanmıştır. Bu kurallarda bir hastanın semptomlarının herhangi bir eksikliğin en iyi göstergesi olduğunu belirtirler. Ayrıca, test sonucuyla ve hastanın rapor edilen semptomlarıyla tutarsızlık olması durumunda, olası geri dönüşü olmayan hasarları önlemek için hastanın B12 replasmanı ile tedavi edilmesi gerektiği belirtilir.

B12 eksikliği çok çeşitli nörolojik ve fiziksel semptomlara neden olur. Pernisiyöz Anemi'nin en yaygın semptomları yorgunluk, hafıza kaybı ve konsantrasyon problemleridir. Bununla birlikte, rahatsızlığın ilk semptomlarının belirgin ve spesifik olmayan özellikleri, hastaları doğru şekilde teşhis etmeyi zorlaştırabilir. Pernicious Anemia Society üyeleriyle yapılan bir çalışma, neredeyse yarısının yanlış teşhis edildiğini gösterdi. Ve %20'si daha, doğru tanı için iki yıl veya daha fazla beklemişti. Birçokları için, semptomlar başlangıçta stresli bir yaşam tarzına bağlandı veya anksiyete veya depresyon tanısı aldı.

B12 düşüklüğü sinir hasarına neden olur. Çünkü sinir hücrelerini hasardan korumak için gerekli olan miyelini üretmek için B12'ye ihtiyaç vardır. Düşük B12 semptomları başlangıçta ellerde ve ayaklarda karıncalanma veya uyuşukluk veya dengede zorluk şeklinde hissedebilir. Pernisiyöz Anemi tedavi edilmezse, semptomlar vücudu zayıflatıcı olabilir ve sinir hasarı ise geri dönüşümsüz hale gelebilir. "Pernicious" terimi, durumu tarihsel olarak ölümle sonuçlanan şekilde tanımlamak için kullanılmıştır.

İLGİLİ:  Vitaminlerin son kullanma tarihleri geçtiğinde ne yapmalıyız?

B12 eksikliğinin çözümleri

Hastalığın yönetimi için düzenli enjeksiyonlar veya B12 tabletleri gereklidir.
Hastalığın yönetimi için düzenli enjeksiyonlar veya B12 tabletleri gereklidir

B12 vitamini eksikliğine yetersiz beslenme neden olduysa, B12 tabletleri veya hidroksokobalamin enjeksiyonları ile tedavi edilir. Eksikliği giderildikten sonra, beslenme düzeni değiştirilerek veya düzenli olarak takviye edilerek vitaminin seviyesi kontrol altında tutulabilir.

Ancak, Pernisiyöz Anemi hastası insanlar için tedavi ömür boyu devam etmektedir. Genellikle vitaminin yerini alabilmesi için her 8 ila 12 haftada bir ​​enjeksiyonlara ihtiyaç vardır. Buna rağmen, birçok kişi zayıflatıcı semptomlar yaşamaya devam ediyor veya tedavileri yeterli olmadığı için semptomlarının bir sonraki programlanan enjeksiyonundan önce geri döndüğünü belirtiyor.

Hastalar yetersiz tedavi konusunda endişelerini dile getirdiğinde veya daha sık enjeksiyon yapılmasını istediğinde, araştırmalar birçok sağlık uzmanının olumsuz yanıt verdiğini, hatta hastanın hastalığının "geçerliliğini" sorguladığını tespit etti. Bu tür sorular hastalardaki psikolojik sıkıntıyı artırabilir ve yaşam kalitesi üzerine olumsuz etkiler gösterebilir.

Pernisiyöz Aneminin tanı ve tedavisi için uygun yönergelerin eksikliği hep bir sorundur ve bunun gözden geçirilmesi için acil bir ihtiyaç söz konusudur. Hem halkın hem de sağlık çalışanlarının, B12'nin yetersiz düzeylerinden kaynaklanan semptomları hakkındaki farkındalıklarının artırılması, durumun uzun vadeli hasarlar oluşmadan önce teşhis edilebilmesi için önemlidir.