Kategoriler
Psikoloji & Beyin

Mani ve Hipomani hakkında bilmeniz gerekenler  

Mani ve hipomani belirtileri benzerdir, ancak mani belirtileri daha yoğundur. Eğer mani veya hipomani anları yaşıyorsanız, bu bipolar bozukluk olabilir. Mani ve hipomani tedavisinde psikoterapi ve antipsikotik ilaçlar kullanılır. Yaşam tarzı değişiklikleri de tek başına hipomaninin tedavisinde yardımcı olabilir.

Mani ve hipomani nedir?

Mani ve hipomani, bipolar bozuklukla ortaya çıkabilecek semptomlardır. Fakat nadiren bipolar bozukluğu olmayan insanlarda da görülebilirler.

Mani nedir?

Mani yoğun enerjiden daha fazlasıdır. Hem fiziksel hem de zihinsel olarak sizi anormal şekilde enerjik hissettiren bir ruh hali rahatsızlığıdır. En önemlisi mani hastaneye yatmanızı gerektirecek kadar şiddetli olabilir.

Mani, bipolar 1 bozukluğu olan kişilerde görülür. Bipolar 1'in birçok vakasında, manik ataklar depresyon dönemleri ile değişiklik gösterir. Ancak bipolar olan insanlar her zaman depresif dönem geçirmezler.

Hipomani nedir?

Hipomani daha hafif bir mani şeklidir. Hipomani yaşıyorsanız, enerji seviyeniz normalden yüksektir, ancak maniadaki kadar aşırı değildir. Hipomani döneminde olup olmadığınızı diğer insanlar anlayabilir. Bu ataklar yaşamınızda sorunlara neden olur, ancak elbette bir maninin yapabileceği kadar etkili değildir. Hipomanınız varsa, bunun için hastaneye yatırılmanıza gerek yoktur.

Bipolar 2 bozukluğu olan kişilerde depresyon ile değişkenlik gösteren hipomani yaşanabilir.

Mani ve hipomaninin belirtileri nelerdir?

Mani ve hipomani arasındaki temel fark belirtilerin yoğunluğudur. Mani belirtileri, hipomani belirtilerinden çok daha yoğundur.

Mani ve hipomani belirtileri

Yoğunlukları değişse de, mani ve hipomani semptomlarının çoğu aynıdır. Anahtar belirtiler şunlardır:

  • Normalden daha yüksek enerji seviyeleri
  • Huzursuz olmak ya da yerinde oturamamak
  • Uyku ihtiyacının azalması
  • Özgüven veya kendi görkemini artırma
  • Durmaksızın konuşmak
  • Düşüncelerin hızına yetişememek veya birçok yeni fikir ve plan üretmek
  • Kolayca dikkatin dağılması
  • Birden fazla proje üzerinde hiçbirisini bitiremeden çalışmak
  • Cinsel isteğin artması
  • Dürtüsel seks yapmak, kumar oynamak veya büyük harcama alanlarına girmek gibi riskli davranışlarda bulunmak

Manik veya hipomanik bir evrede, bu değişiklikleri kendinizde tanıyamayabilirsiniz. Başkaları sizin kendiniz gibi davranmadığınızı söylerse, bir şeylerin yanlış olduğunu düşünmeniz de pek olası değildir.

Daha şiddetli mani belirtileri

Hipomanik anlardan farklı olarak, manik anlar ciddi sonuçlara yol açabilir. Mani durduğunda, bu kriz boyunca yaptığınız işler için pişmanlık duyabilir veya depresyon sürecine girebilirsiniz.

Mani ile aynı zamanda gerçeklikten kopabilirsin. Psikotik semptomlar şunları içerebilir:

  • Görsel veya işitsel halüsinasyonlar
  • Sanrısal düşünceler
  • Paranoyak düşünceler

Sebepleri ve risk faktörleri nelerdir?

Mani ve hipomani, bipolar bozukluk belirtileridir. Bununla birlikte, aşağıdaki etmenler tarafından da tetiklenebilir:

  • Uyku eksikliği
  • Uyuşturucu
  • Alkol kullanımı
  • İlaç kullanımı

Bipolar bozukluğun kesin nedeni belirsizdir. Aile öyküsü bir rol oynayabilir. Ailenizde hastalığın örnekleri varsa, bipolar bozukluk geliştirme olasılığı daha yüksektir. Bipolar bozukluk ayrıca beyinde kimyasal bir dengesizliği içerebilir.

Zaten bir kriz geçirdiyseniz, mani veya hipomani riskiniz de artacaktır. Bipolar bozukluğunuz varsa ve ilaçlarınızı doktorunuzun önerdiği gibi almazsanız, riskinizi daha da artırabilirsiniz.

Nasıl teşhis edilir?

Randevunuz sırasında doktorunuz muhtemelen tıbbi geçmişinizi isteyecek ve fizik muayene yapacak. Doktorunuza, aldığınız tüm ilaçların yanı sıra aldığınız tüm reçeteli ve reçetesiz (OTC) ilaçlar ve takviyeler hakkında bilgi vermeniz önemlidir.

Mani ve hipomani teşhisi karmaşık bir süreç. Örneğin, bazı semptomların ne kadar süredir kendinizde olduğunun farkında olmayabilirsiniz. Ayrıca, depresyonunuz varsa ve doktorunuz manik veya hipomanik davranışlarınızdan habersizse, size bipolar bozukluk yerine depresyon tanısı koyabilirler.

Ek olarak, diğer sağlık koşulları da mani ve hipomaniye neden olabilir. Ayrıca aşırı aktif bir tiroid bezi hipomani veya maniyi taklit eden semptomlara neden olabilir.

Mani teşhisi

Çoğu durumda, doktorunuzun mani tanısı koyması için belirtiler en az bir hafta sürmelidir. Bununla birlikte, eğer belirtileriniz hastanede kalacak kadar şiddetli ise, belirtiler daha kısa bir süre devam etse bile bu tanı konulabilir.

Hipomani teşhisi

Doktorunuzun hipomani tanısı koyması için en az dört gün boyunca aşağıda listelenen belirtilerden en az üçüne sahip olmalısınız.

Mani

  • Daha aşırı semptomlara neden olur
  • Genellikle bir hafta veya daha uzun süren bir kriz içerir
  • Hastaneye yatışa neden olabilir
  • Bipolar 1 bozukluğunun belirtisi olabilir

Hipomani

  • Daha az aşırı semptomlara neden olur
  • Genellikle en az dört gün süren bir kriz içerir
  • Hastaneye yatmaya yol açmaz
  • Bipolar 2 bozukluğunun belirtisi olabilir