Corona virüs hangi yüzeylerde ne kadar süre yaşar?

Covid-19’un farklı yüzeylerdeki hayatta kalma sürelerini bilmek önem taşır

Corona virüs öncelikle bir solunum yolu hastalığı olduğundan genellikle enfekte olmuş bir kişinin öksürmesi veya hapşırması ile havaya saçılan damlacıklar yoluyla bulaşır. Ancak bu viral parçacıklar yüzeylerde de bir süre hayatta kalır ve corona virüsün hangi yüzeylerde ne kadar süre hayatta kaldığı sıcaklık ve nem gibi çeşitli faktörlere bağlıdır. Araştırmalar corona virüsün, malzeme türüne bağlı olarak bir yüzeyde üç saat ile üç gün arasında hayatta kalabileceğini gösteriyor.

Corona virüs bir yüzeyde ne kadar süre hayatta kalır?

Ulusal Sağlık Enstitüleri'nden (NIH) araştırmacılar tarafından yapılan ve New England Journal of Medicine'de yayınlanan yeni çalışma, corona virüsün, bakır üzerinde dört saat, kartonda bir gün ve plastik ve paslanmaz çelik üzerinde üç güne kadar yaşayabileceğini gösterdi.

Çalışmaya göre corona virüs havada üç saate kadar yaşayabilir.

Araştırmacılar yeni koronavirüsün (Covid-19) yüzeylerdeki ömrünü önceki SARS koronavirüsü ile karşılaştırdı. Her iki koronavirüsün de oyuncaklardan araba parçalarına kadar her üründe kullanılan bir tür plastik olan polipropilen ile paslanmaz çelik üzerinde en uzun süre yaşadığını buldular. Her iki virüs de plastik üzerinde üç gün hayatta kaldı ve yeni koronavirüsü ayrıca çelik üzerinde üç gün yaşadı.

Bununla birlikte karton yüzeye gelindiğinde corona virüs, SARS'den üç kat daha uzun süre canlı kaldı; sekiz saate kıyasla yaklaşık 24 saat.

SARS-CoV-2'nin aerosoller ve yüzeyler üzerinde gösterdiği dayanıklılığın hastaneler gibi sağlık ortamlarında yayılmaya devam etmesinin nedenleri arasında olduğu düşünülüyor (SARS-CoV-2, virüsün resmi bilimsel adı).

Benzer yazılar:

  1. Corona virüs, grip ve soğuk algınlığı arasındaki farklar
  2. Corona virüs hakkında sıkça sorulan sorular ve yanlış bilinen gerçekler
  3. Corona virüs sebze, meyve ve diğer gıdalardan bulaşabilir mı?
  4. Kaç kişi Corona virüsten ölecek? Yaşa ve hastalığa bağlı ölüm oranları
  5. AliExpress gibi Çin'den gelen kargolardan Corona virüsü bulaşabilir mi?
  6. Tarihin en ölümcül ve en yüksek ölüm oranına sahip virüs salgınları
  7. İspanyol gribi nedir? Tarihin en büyük virüs salgınının gerçekleri

Diğer corona virüslerin yaşama süresi

Corona olarak bilinen bu virüs çeşidi uzun yıllardır aramızda ancak ilk kez 1960'larda tanımlandı. Bu ayın başlarında yayımlanan bir başka çalışmada, diğer corona virüs çeşitlerinin ömürleri incelendi. 20 santigrat derece sıcaklıkta SARS corona virüsü çelik üzerinde iki gün, ahşap ve camda dört gün ve metal, plastik ve seramikte beş gün hayatta kaldı. Araştırmacılar ayrıca SARS suşunun plastik bir yüzey üzerinde oda sıcaklığında dokuz güne kadar yaşadığını buldular.

SARS corona virüsü alüminyum üzerinde iki ila sekiz saat ve lateks üzerinde sekiz saatten az bir süre hayatta kalıyor.

Kapı tokmağı ve masa gibi pürüzsüz, gözeneksiz yüzeyler virüsü taşımakta genel olarak daha iyiler. Gözenekli yüzeylerde –para, saç ve kumaş gibi– corona virüsler boşluklara düşebildiğinden, bu durum virüsün ve diğer mikropların transferini önleyebiliyor. Ancak bir para çok fazla elde dolaştığından her parayı kontamine kabul etmek daha yararlıdır.

Cam ve alüminyumdan oluşan akıllı telefonlar da virüs parçacıkları taşımada iyiler. Telefonlarını banyoya taşıyanların sık sık cihazlarını dezenfekte etmeleri önerilir.

Ortam sıcaklığı corona'nın ne kadar yaşayacağını etkiliyor

Journal of Hospital Infection'ın araştırması, sıcaklıktaki ani artışların corona virüsün ömründe büyük fark yarattığını gösteriyor. 20'den 30 santigrat dereceye 10 derecelik bir sıçrama SARS'ın çelik yüzeylerde hayatta kalma süresini yarıya kadar düşürüyor.

Çünkü bu yeni Covid-19 dahil bazı corona virüslerde viral kılıf bulunur. Bu kılıf bir yağ tabakasıdır ve virüs, insandan insana transfer olurken içerideki viral parçacıkları dış etkenlerden korur. Bu yağ tabakası kuruduğunda virüs de ölür. Dolayısıyla yüksek nem, ılıman sıcaklıklar, düşük rüzgar ve sert yüzey bir corona virüsün hayatta kalmasını artıran etkenler oluyor.

Bu gerçek, ayrıca solunum virüslerinin neden mevsimsel olarak ortaya çıktığını da açıklıyor: Düşük sıcaklıklar, parçacıkları çevreleyen koruyucu jel benzeri katmanın sertleşmesine ve daha dayanıklı olmasına yardımcı oluyor.

Yüzeyler nasıl dezenfekte edilir?

Corona virüs çeşitlerinden olan insan corona virüslerinin (HCoV) %62 ila %71 etanol alkol, %0,5 hidrojen peroksit veya %0,1 sodyum hipoklorit içeren çözeltiyle temizlendiğinde 1 dakika içinde öldüğü biliniyor. SARS-CoV-2 için de benzer bir durum olduğu ön görülmekte.

Hatta araştırmacılar bu yüzey dezenfektanlarının 15 saniye kullanılsa bile Covid-19'u temizleyebileceğine inanıyor. Dezenfektan etiketli çoğu ticari ürün %99,9'luk bir öldürme oranından bahseder. Ancak alkol bazlı el dezenfektanı sert yüzeyleri dezenfekte etmek için ideal değildir, çünkü alkol içeriği yeterince yüksek olmaz.

El dezenfektanı, cildinizi tüm yağlardan ve nemden arındırmadan enfeksiyonu azaltmayı amaçlar. Dolayısıyla, kontamine olmuş yüzeylerde sadece yüzey dezenfektanları – Lysol, çamaşır suyu gibi – kullanmak daha iyi.

Yüzünüze dokunmayı bırakın ve ellerinizi yıkayın

Dokunduğunuz yüzey corona virüs ile enfekte olsa bile ellerinizi yıkamaya ve yüzünüze dokunmamaya dikkat ettiğiniz sürece hastalanma şansını en aza indirirsiniz.

Son çalışma gösterdi ki bir kişi influenza A virüsünün yaşadığı bir yüzeye beş saniye dokunursa, bu yüzeyde yaşayan virüsün %32'si eline geçebiliyor.

Ayrıca saçınıza hapşırılırsa saçınızı yıkamanız da önerilir; corona saç üzerinde çok uzun süre yaşamasa bile.

Corona elbette elde kalarak bulaşmaz; elinizle gözlerinize, burnunuza ve ağzınıza dokunmazsanız enfekte olmaktan kaçınırsınız.

Ama bunu söylemekse yapmaktan kolaydır. Birçok insan günde yüzüne yüzlerce defa dokunuyor. En iyi çözüm ellerinizin temiz olduğundan emin olmak.

YüzeyCorona türüIsıÖmrü
ÇelikMERS20°C
30°C
48 sa
8-24 sa
TGEV4°C
20°C
40°C
≥ 28 g
3-28 g
4-96 sa
MHV4°C
20°C
40°C
≥ 28 g
4-28 g
4-96 sa
HCoV21°C5 g
KağıtSARS (P9)Oda4-5 g
SARS (GVU6109)Oda24 sa
CamSARS (P9)Oda4 g
HCoV (229E)22°C5 g
PlastikSARS22°-25°C≤ 5 g
MERS20°C
30°C
48 sa
8-24 sa
SARSOda4 g
SARSOda6-9 g
HCoVOda2-6 g
PVCHCoV21°C5 g
AlüminyumHCoV21°C2-8 sa
AhşapSARSOda4 g
MetalSARSOda5 g
Silikon kauçukHCoV21°C5 g
Medikal eldiven (lateks)HCoV21°C≤ 8 sa
Tek kullanımlık elbiseSARSOda2 g
SeramikHCoV21°C5 g
TeflonHCoV21°C5 g

MERS = Orta Doğu Solunum Sendromu; HCoV = İnsan Corona Virüsü; TGEV = Bulaşıcı Gastroenterit Virüsü; MHV = Fare Hepatit Virüsü; SARS = Ağır Akut Solunum Sendromu.